Genel bakış
Türkiye, AB ile Gümrük Birliği'ne ve yirmiden fazla pazarı kapsayan serbest ticaret anlaşmalarına sahip bir üretim gücüdür — nadir bir ihracat avantajı.
Bir ihracatçı için bu avantaj ancak evrak doğru olduğunda işe yarar. Yanlış menşe belgesi, imzasız bir form veya alıcının beklemediği bir Incoterm, malı sınırda tutabilir veya beklenmedik vergiyle kârı silebilir. Tüm ihracat dosyasını hazırlar, Oda onaylarını alır ve ihracat beyannamesini yetkili bir gümrük müşaviri aracılığıyla veririz.
Oradan fiziki taşımayı — kara, deniz, hava veya çok modlu — ve her koridordaki transit formalitelerini, alıcının ve bankasının kabul edeceği belgeli bir teslimata kadar yönetiriz.
İhracat süreci, adım adım
1 · Sözleşme ve Incoterms
Sorumluluk, maliyet ve risk baştan net olsun diye teslim şeklini (FOB, CFR, CIF, DAP, DDP…) ve ödeme yöntemini kararlaştırırız.
2 · Fatura ve çeki listesi hazırlığı
Doğru HS kodu, değer ve işaretlerle iki dilli ticari fatura ve ayrıntılı çeki listesi düzenlenir — tüm dosyanın belkemiği.
3 · Menşe ve dolaşım belgeleri
Menşe belgesini ve doğru dolaşım belgesini — A.TR, EUR.1 veya Form A — alır ve Ticaret Odası'na onaylatıp mühürletiriz.
4 · İhracat beyannamesi (Beyanname)
Müşavir ihracat beyannamesini BİLGE sistemi üzerinden verir ve beyannameyle birlikte düzenlenen ihracat iznini alır.
5 · Gümrük kontrolü ve yükleme
Gümrük beyannameyi doğrular ve gerektiğinde mal mühürlenip taşımaya yüklenmeden önce muayene eder.
6 · Transit belgeleri
Rotaya göre T1 transit beyanı, TIR Karnesi ve CMR taşıma senedini düzenleriz; böylece kamyon gümrük gözetiminde hareket eder.
7 · Sınır geçişi
Geçişi ilgili kapıda yönetiriz — Avrupa için Kapıkule, Irak için Habur, İran için Gürbulak veya Kapıköy — ve alıcı müşaviri koordine ederiz.
8 · Teslimat ve kanıt
Mal teslim edilir ve imzalı teslim kanıtı ile belgeler geri döner — ödeme akreditifle ise alıcının bankasına hazır.
Gerekli belgeler
Ticari Fatura (Fatura)
İki dilli; HS kodu, birim fiyat, toplam, Incoterms ve ödeme şartlarıyla.
Çeki Listesi
Koli ve palet ayrıntısı, ölçüler, brüt/net ağırlık ve sevk işaretleri.
İhracat Beyannamesi
Gümrük müşavirinin BİLGE üzerinden verdiği Gümrük Beyannamesi.
Menşe Şahadetnamesi
Türk Ticaret Odası tarafından düzenlenen menşe belgesi.
A.TR / EUR.1 / Form A
Varışta düşük veya sıfır vergiyi açan dolaşım veya tercih belgesi.
CMR · Konşimento · AWB
Taşıyıcıdan kara taşıma senedi, konşimento veya hava konşimentosu.
T1 · TIR Karnesi
Malları vergi askısı altında sınırlardan geçiren transit belgeleri.
Sigorta Belgesi
CIF/CIP'te zorunlu ve her değerli sevkiyatta önerilir.
Hangi menşe belgesine ihtiyacınız var?
Doğru belgeyi seçmek, Türkiye'nin ticaret anlaşmalarını alıcınız için gerçek tasarrufa dönüştüren şeydir:
- A.TR Dolaşım Belgesi: Gümrük Birliği kapsamında Türkiye ile AB arasında hareket eden serbest dolaşımdaki sanayi ürünleri için — genellikle sıfır gümrük vergisi. Tarım ürünlerinin çoğunu, kömürü veya çeliği kapsamaz.
- EUR.1 Dolaşım Belgesi: Tercihli Türk menşeli mallar için; tarım ve çelik ürünleri dahil ve İngiltere, EFTA ülkeleri ve Güney Kore gibi serbest ticaret ortakları için.
- Form A (GSP): Gelişmekte olan ülke tarife tercihleri tanıyan bazı pazarlar için kullanılan tercihli menşe belgesi.
- Menşe Şahadetnamesi: Birçok Orta Doğu ve Körfez alıcısının istediği ve genellikle akreditif içinde talep edilen tercihsiz menşe kanıtı.
Oda mühürü zaman alır — en az 48 saat planlayın ve A.TR veya EUR.1 imzalanıp onaylanmadan malın çıkmasına asla izin vermeyin.
Hizmet verdiğimiz pazarlar ve koridorlar
| Varış | Ana kapı | Dikkat edilecekler |
|---|---|---|
| Avrupa Birliği | Kapıkule · Ro-Ro | Sanayi ürünleri için A.TR; CN 2026 kod güncellemeleri ve doğru sınıflandırma. |
| Irak ve Kürdistan Bölgesi | Habur / İbrahim Halil | Akreditif yaygındır; sevk öncesi muayene ve Arapça etiketleme. |
| İran | Gürbulak / Kapıköy | Ödeme yollarını dikkatle planlayın; bankayı ve kısıtlamaları erken teyit edin. |
| Körfez (GCC) | Deniz / Ro-Ro | Her ülke için uygunluk şemaları ve menşe belgesi gereksinimleri. |
Bölgeye giden ahşap ambalaj ISPM-15 standardında ısıl işlem görmeli veya fümige edilmelidir. Bu pazara özgü kuralları, kamyon geri çevrildikten sonra değil, paketlemeden önce belirtiriz.
Ödeme ve risk
Nasıl ödeme aldığınız lojistik planın bir parçasıdır. En çok çalıştığımız üç yol:
- Akreditif (L/C): En güvenli seçenek ve çoğunlukla Irak ve diğer bölgesel pazarlar için beklenen — hatta zorunlu. Banka yalnızca uygun belgeler karşılığında öder, bu yüzden belge doğruluğu her şeydir.
- Vesaik Mukabili: Belgeler bankalar aracılığıyla ödeme veya kabul karşılığı serbest bırakılır; akreditiften daha esnek ama daha az güvenli.
- Peşin / açık hesap: Ticari ilişkinin riski taşıdığı güvenilir, köklü ortaklarla kullanılır.
İhracatta yapılması ve yapılmaması gerekenler
Yapın
- A.TR / EUR.1'i mallar hareket etmeden önce onaylatıp imzalatın.
- Fatura, çeki listesi ve belgelerdeki her alanı eşleştirin.
- Pazarın gerektirdiği yerde alıcının dilinde etiketleyin.
- Akreditif belge doğruluğunu ilk günden zaman planına katın.
- Varış uygunluk ve muayene kurallarını erken teyit edin.
Yapmayın
- İmzasız veya eksik dolaşım belgesiyle sevk etmeyin.
- Alıcının fiilen işletemeyeceği bir Incoterm seçmeyin.
- Bölge için ISPM-15 ahşap ambalaj kurallarını görmezden gelmeyin.
- Akreditifi geri çevirecek belge hatalarını bırakmayın.
- Geçen yılın HS kodunun ve vergi oranının hâlâ geçerli olduğunu varsaymayın.
Türkiye'den ihracata hazır mısınız?
Ürünü, varışı ve ödeme yöntemini söyleyin — belgeleri, rotayı ve maliyeti haritalandıralım.